Drukuj
Gdy kogut zapiał
publikacja 24.03.2026 21:44
O czym myślał Franciszek, patrząc na trwającego pod krzyżem, z głową zadartą ku górze – piejącego? – koguta.
Aleksandra Skórka /Foto Gość
Koncentrujemy się na zdradzie. Bo tak już w życiu jest. Łatwiej zauważyć sprzeniewierzenie się, odejście, upadek. Trudniej to wszystko, co człowiek przeżywa później. Wyrzuty sumienia, żal, łzy, postanowienie poprawy, drogę nawrócenia, światło bijące od nawróconego grzesznika. O czym myślał Franciszek, patrząc na trwającego pod krzyżem, z głową zadartą ku górze – piejącego? – koguta.
Święty Nerses Šnorhali, zwany też Wdzięcznym, rozważając tajemnicę Jezusa Chrystusa, pisał: „Nie pozwoliłeś, aby Piotr stoczył się w głęboką otchłań grzechów, ale przebaczyłeś temu, który się Ciebie zaparł, ponieważ serce jego spłynęło gorzkimi łzami”.
Do gorzkich łez skruchy nawiązuje znany klaryskom Akatyst ku czci Świętego Franciszka:
Inaczej łzy Biedaczyny interpretuje, w jednym ze swoich utworów, Franciszek Ksawery Grocholski, zwany Syrokomlą.
Z tych łez zrodziła się Pieśń słoneczna i Kwiatki?
Wróćmy do koguta… Cesare Ripa w Ikonologii, fundamentalnym dziele omawiającym symbole, jakimi posługiwała się sztuka w szerokim tego słowa znaczeniu, tak pisze o czujności:
„Kobieta ubrana na biało z Kogutem i Latarnią w dłoni, jako że kogut do zwykłego swego śpiewu budzi się w porze nocnej budzi się w porze nocnej i nigdy nie zaniedbuje posłuszeństwa wobec tajemnych nauk Natury; dlatego ludzi uczy czujności”
Nie będzie nadużyciem gdy powiemy, że zadzierający głowę ku Ukrzyżowanemu kogut wskazuje nie tylko na łzy Piotra, ale i na słowa Jezusa, wypowiedziane w noc czwartkową w Ogrodzie Oliwnym: „Jednej godziny nie mogliście czuwać ze Mną? (…) Czuwajcie i módlcie się, abyście nie ulegli pokusie” (Mt 26,40-41).
Czujność Franciszka i nasza. Dobry moment by za Nersesem powtórzyć modlitwę:
„Uwolnij także mnie od strzały tajemnej i od lęku nocy, aby władze mej duszy i moje ciało zostały utwierdzone w Twej świętej bojaźni (…) Podnieś mnie także – tak jak jego (Piotra – przyp. xwl) – z mego upadku; daj mym oczom obfite łzy, a na moją głowę wylej wody podobne do morza”.
